Europejski Bank Centralny (EBC) opublikował oficjalne zalecenia dla obywateli całej Unii Europejskiej – i już sam ich tytuł brzmi jak ostrzeżenie. Dokument opatrzono wymownym hasłem: „Zachowaj spokój i trzymaj gotówkę”. Bank centralny wprost wskazuje, że w obecnych realiach nie można wykluczyć sytuacji, w których dostęp do pieniędzy na kontach zostanie czasowo utrudniony lub wręcz niemożliwy. Instytucja radzi jak zabezpieczyć się na wypadek sytuacji awaryjnych.
Europejski Bank Centralny wydał ważne zalecenia dla obywateli. Dotyczą każdego
Eksperci przypominają, że cyfrowe systemy płatności – choć szybkie i wygodne – są całkowicie zależne od prądu i internetu. Wystarczy poważniejsza awaria sieci energetycznej, aby bankomaty, terminale płatnicze i aplikacje bankowe przestały działać z dnia na dzień. To nie jest teoria.
W styczniu 2026 roku kilka dzielnic Berlina zostało sparaliżowanych przez wielodniowy blackout. Mieszkańcy stracili dostęp do bankomatów, a w wielu sklepach i punktach usługowych płatności kartą zostały całkowicie zawieszone. Gotówka okazała się jedynym sposobem zapłaty za podstawowe produkty.
Podobne scenariusze rozegrały się wcześniej w Hiszpanii i Portugalii, gdzie rozległe przerwy w dostawie energii doprowadziły do paraliżu systemów bankowych i terminali płatniczych. Sklepy nie mogły obsługiwać klientów bezgotówkowo, a banknoty i monety stały się jedyną realną formą pieniądza.
Do tego dochodzą jeszcze inne zagrożenia:wojna, cyberataki na krytyczną infrastrukturę czy ryzyko sabotażu. Wszystkie te czynniki mogą sprawić, że w najmniej oczekiwanym momencie dostęp do pieniędzy zgromadzonych na kontach bankowych zostanie ograniczony. To właśnie dlatego EBC wydał konkretne zalecenia dla obywateli.
Przeczytaj także: Nadchodzą nowe banknoty euro. Tak będą wyglądać nasze pieniądze już wkrótce
Ile gotówki powinniśmy trzymać w domu?
Eksperci EBC wskazują, że w sytuacjach awaryjnych banknoty nie są przeżytkiem, ale gwarancją bezpieczeństwa finansowego. Zalecają, aby każdy trzymał gotówkę w domu. Nie chodzi jednak o przechowywanie dużych kwot, lecz o rezerwę wystarczającą na kilka dni. Holandia, Austria i Finlandia zalecają, aby w domu lub portfelu trzymać od 70 do 100 euro na osobę. W Szwecji i w Niemczech rekomendacje są jeszcze dalej idące — tam doradza się posiadanie gotówki pozwalającej na pokrycie kosztów utrzymania przez kilka dni. Według niemieckich zaleceń, o których pisaliśmy w tym artykule, w praktyce przyjmuje się, że kwota ta powinna wynosić około 500 euro na rodzinę.
Niemcy radzą: przygotuj zestaw awryjny
W Niemczech zalecenia dotyczą nie tylko gotówki. Rząd od lat apeluje, aby w domach gromadzić także zapasy żywności i wody na minimum 10 dni. To oznacza 1,5 litra płynów dziennie na osobę, plus dodatkowe 0,5 litra do gotowania. Podobne rekomendacje wydała w marcu Komisja Europejska, która uznała, że obywatele powinni zgromadzić zapasy na co najmniej 72 godziny. Wskazano przy tym realne zagrożenia: cyberataki, sabotaże infrastruktury czy działania wojenne.
Raport EBC o ważnej roli gotówki
Europejski Bank Centralny w swoim raporcie zatytułowanym „Zachowaj spokój i miej przy sobie gotówkę”, porównał banknoty i monety do „koła ratunkowego” systemu płatniczego. Podkreślono, że cyfrowe rozwiązania są bezpieczne, szybkie i wygodne, ale w razie awarii prądu czy cyberataku mogą przestać działać. Gotówka pozostaje odporna na takie sytuacje i można ją wykorzystać zawsze.