Przejdź do treści

Kierowcy w Niemczech muszą sprawdzić pole 12 w prawie jazdy. Mały kod może sprawić problemy podczas kontroli

01/09/2026 13:15 - AKTUALIZACJA 01/09/2026 13:15
Co kryje pole 12 na niemieckim prawie jazdy.

To niewielka rubryka na odwrocie prawa jazdy, do której wielu kierowców prawdopodobnie nie zaglądało od lat. Tymczasem znajdujące się tam informacje mogą mieć znaczenie już podczas najbliższej kontroli drogowej. Kilkucyfrowy kod określa warunki, które posiadacz dokumentu musi spełnić, aby móc prowadzić pojazd. Ich naruszenie może skutkować mandatem, a w niektórych przypadkach nawet zakazem dalszej jazdy.

Co kryje pole 12 na niemieckim prawie jazdy.

Kontrole drogowe w Niemczech. Policjanci sprawdzają kod 12 na prawie jazdy

Chodzi o pole 12 na odwrocie prawa jazdy. To właśnie tam umieszcza się tzw. „Schlüsselzahlen”, czyli kody informujące o ograniczeniach i dodatkowych obowiązkach kierowcy. System ten reguluje niemieckie rozporządzenie w sprawie uprawnień do kierowania pojazdami – Fahrerlaubnis-Verordnung. Niektóre z najczęściej spotykanych oznaczeń dotyczą wzroku.

Kod 01 oznacza konieczność korekcji wzroku lub ochrony oczu, natomiast cyfry po kropce precyzują, z jakiej pomocy musi korzystać kierowca.

Kod 01.01 oznacza obowiązek noszenia okularów, 01.02 – soczewek kontaktowych, natomiast 01.06 pozwala korzystać zarówno z okularów, jak i soczewek. Kod 01.03 dotyczy okularów ochronnych, 01.05 – osłony oczu, a 01.07 – określonej pomocy optycznej.
Nie są to jedynie informacje o stanie zdrowia kierowcy. Jeżeli określony obowiązek został wpisany do prawa jazdy, należy go przestrzegać podczas prowadzenia pojazdu.

Mandat za prowadzenie bez wymaganych okularów

Kierowca, który ma wpisany kod 01.01, musi prowadzić w okularach. Jeżeli podczas kontroli policja stwierdzi, że ich nie używa, może nałożyć na niego mandat w wysokości 25 euro.
ADAC podkreśla, że obowiązku wpisanego do prawa jazdy należy przestrzegać niezależnie od tego, czy kierowca uważa, że widzi wystarczająco dobrze. Jeśli doprowadzi on do wypadku, jazda bez wymaganej korekcji wzroku może pociągnąć za sobą dodatkowe konsekwencje. Ich zakres będzie zależał m.in. od tego, czy wada wzroku miała wpływ na zdarzenie.

Możliwa jest również odwrotna sytuacja. Wzrok kierowcy może poprawić się już po uzyskaniu prawa jazdy – na przykład w wyniku operacji lub laserowej korekcji. Sam fakt, że dana osoba nie potrzebuje już okularów, nie powoduje jednak automatycznego usunięcia obowiązku zapisanego w dokumencie. Dopóki kod widnieje w prawie jazdy, podczas kontroli policja będzie traktować go jako wiążący.
Przeczytaj także: Niemcy zmieniły zasady wystawiania mandatów. Ogromne zmiany już obowiązują

Operacja wzroku nie powoduje automatycznego usunięcia kodu

ADAC wyraźnie ostrzega przed ignorowaniem takiego wpisu: „Osoba, która po operacji lub laserowej korekcji wzroku nie potrzebuje już pomocy do korekcji wzroku, musi usunąć odpowiednią adnotację z prawa jazdy”.

Aby dokonać zmiany, trzeba przedstawić dokument potwierdzający, że wzrok spełnia wymagania prawne bez okularów lub soczewek kontaktowych. W zależności od kategorii prawa jazdy oraz indywidualnej sytuacji urząd może zażądać odpowiedniego zaświadczenia albo opinii okulistycznej. Dopiero po zakończeniu procedury kierowca otrzyma nowy dokument bez dotychczasowego kodu.

Zasady stosowania tych oznaczeń określa załącznik nr 9 do Fahrerlaubnis-Verordnung. ADAC wyjaśnia, że obowiązek noszenia okularów nie ogranicza samych uprawnień kierowcy, lecz wskazuje warunek, który musi on spełnić podczas jazdy.

Inne kody mogą oznaczać znacznie poważniejsze ograniczenia, na przykład konieczność korzystania z pojazdu wyposażonego w określone modyfikacje techniczne. Konsekwencje zignorowania takich wymagań mogą być dużo surowsze.

Warto więc sprawdzić odwrotną stronę prawa jazdy, a zwłaszcza oznaczenia umieszczone przy poszczególnych kategoriach w polu 12. Kod 01.01 nakłada obowiązek prowadzenia w okularach, 01.02 wskazuje na soczewki kontaktowe, a 01.06 dopuszcza obie formy korekcji wzroku. Jeżeli stan zdrowia kierowcy zmienił się od czasu wydania dokumentu, nie należy ignorować znajdującego się w nim wpisu. Trzeba wystąpić do właściwego urzędu o jego oficjalną zmianę.