Niemcy wprowadzają obowiązkowe ćwiczenia wojskowe. Ustawa trafiła do Bundestagu – Niemcy przygotowują kolejne zmiany w przepisach dotyczących służby wojskowej. W obliczu rosnącego zagrożenia bezpieczeństwa w Europie Bundeswehra chce znacznie zwiększyć liczbę osób gotowych do służby w razie konfliktu zbrojnego. Bundestag rozpoczął prace nad ustawą, która zmieni dotychczasowe zasady powoływania obywateli na ćwiczenia wojskowe. Nowe rozwiązania budzą jednak kontrowersje, zwłaszcza wśród przedsiębiorców. Pojawiają się również pytania o prawa pracowników, którzy będą musieli opuścić swoje miejsca pracy i stawić się w jednostkach wojskowych.
Niemcy wprowadzają obowiązkowe ćwiczenia wojskowe. Ustawa trafiła do Bundestagu
W czwartek, 15 października 2026 roku, Bundestag rozpoczął debatę nad projektem ustawy o wzmocnieniu rezerwy Bundeswehry (Reservestärkungsgesetz). Jak informuje niemiecki dziennik Tagesschau, nowe przepisy mają pomóc w znacznym zwiększeniu liczby przeszkolonych rezerwistów.
Obecnie Bundeswehra dysponuje około 60 tysiącami rezerwistów uwzględnionych w planach mobilizacyjnych. Do 2033 roku ich liczba ma wzrosnąć do 200 tysięcy.
Minister obrony Boris Pistorius podkreśla, że Niemcy potrzebują dobrze przygotowanej rezerwy, którą w razie zagrożenia będzie można szybko zmobilizować. Rezerwiści mają wspierać zawodowych żołnierzy, między innymi w ochronie infrastruktury krytycznej, zabezpieczaniu transportu wojskowego i innych zadaniach związanych z obronnością.
Dotychczas udział w ćwiczeniach rezerwy opierał się na zasadzie tzw. podwójnej dobrowolności (doppelte Freiwilligkeit). Oznaczało to, że zarówno rezerwista, jak i jego pracodawca mogli odmówić udziału w zaplanowanym szkoleniu.
Nowa ustawa ma znieść tę zasadę i umożliwić obowiązkowe powoływanie rezerwistów na ćwiczenia. Pracodawcy również stracą możliwość swobodnego odmawiania zwolnienia pracownika na czas służby. Sprzeciw będzie dopuszczalny tylko w określonych przypadkach.
Nie oznacza to jednak, że każdy mieszkaniec Niemiec zostanie automatycznie objęty obowiązkiem służby wojskowej.
Ile czasu rezerwiści będą musieli spędzić na ćwiczeniach?
Projekt przewiduje różne okresy obowiązkowej służby, zależnie od wcześniejszego doświadczenia wojskowego. Przykładowo osoba, która służyła w Bundeswehrze nie dłużej niż rok, może zostać powołana na ćwiczenia trwające łącznie do trzech tygodni rocznie. W przypadku żołnierzy z dłuższym stażem dopuszczalne okresy służby mogą być dłuższe.
Jak podaje Tagesschau, rezerwiści będą mogli odmówić stawienia się na ćwiczenia jedynie w określonych sytuacjach. Nowe przepisy mają umożliwić Bundeswehrze skuteczniejsze planowanie szkoleń i zapewnić dostępność odpowiednio przygotowanych żołnierzy.
Zmiany budzą jednak sprzeciw części przedsiębiorców. Niemiecka Izba Przemysłowo-Handlowa (DIHK) popiera zwiększanie zdolności obronnych kraju, ale uważa, że rząd powinien w pierwszej kolejności zachęcać do dobrowolnego udziału w ćwiczeniach. Przedsiębiorcy obawiają się problemów organizacyjnych związanych z nieobecnością pracowników, szczególnie w mniejszych firmach.
Z kolei posłanka CDU Diana Herbstreuth podkreśla, że obowiązkowa służba rezerwistów musi być przewidywalna zarówno dla pracowników, jak i ich pracodawców. Zapowiedziała, że podczas dalszych prac parlamentarnych posłowie przyjrzą się szczegółowym rozwiązaniom.
Nowe przepisy mogą objąć też Polaków mieszkających w Niemczech
Sam fakt zamieszkania w Niemczech lub zatrudnienia w niemieckiej firmie nie oznacza obowiązku służby w Bundeswehrze. Projekt dotyczy przede wszystkim osób posiadających status rezerwisty niemieckich sił zbrojnych.
Nie oznacza to zatem automatycznego powoływania polskich obywateli na ćwiczenia wojskowe. Inaczej może wyglądać sytuacja osób posiadających również niemieckie obywatelstwo, które wcześniej służyły w Bundeswehrze i podlegają obowiązkom rezerwistów.
Przeczytaj także: Wojsko wysyła Polakom karty mobilizacyjne. Te osoby powinny spodziewać się wezwania
Nowe przepisy mogą jednak pośrednio wpłynąć na polskich przedsiębiorców prowadzących działalność w Niemczech, jeżeli zatrudniają osoby należące do rezerwy Bundeswehry.
Ustawa nie została jeszcze uchwalona. Jak potwierdza oficjalny komunikat Bundestagu, 15 października odbyło się pierwsze czytanie projektu. Następnie skierowano go do dalszych prac w komisjach parlamentarnych. Minister obrony Boris Pistorius chce, aby nowe przepisy zostały przyjęte jeszcze w 2026 roku.