Przejdź do treści

Wojna na Bliskim Wschodzie i portfele Niemców. Rząd przygotowuje się na wzrost cen żywności

29/03/2026 08:30
Obniżka VAT na żywność w Niemczech: zdjecie merz

Wahania na rynkach ropy i paliw po wybuchu wojny w Iranie wywołały w Niemczech dobrze znane pytanie: czy za chwilę odczujemy to także przy sklepowych półkach? Choć eksperci uspokajają, że na razie nie widać bezpośredniego przełożenia konfliktu na ceny żywności, w Berlinie ruszyły już rozmowy o scenariuszach awaryjnych. Jednym z nich jest rozwiązanie, które jeszcze niedawno wydawało się politycznie nierealne. Chodzi o oobniżenie podatku VAT na podstawowe produkty spożywcze nawet do zera. No więc czy nastąpi obniżka VAT na żywność w Niemczech?

Obniżka VAT na żywność w Niemczech: zdjecie rodzina w sklepie

Obniżka VAT na żywność w Niemczech: to scenariusz awaryjny

W specjalnej grupie zadaniowej powołanej przez koalicję rządzącą zasiadają m.in. Sepp Müller oraz Armand Zorn. Politycy wraz z ekspertami analizują, jakie skutki dla gospodarki może mieć przedłużający się konflikt na Bliskim Wschodzie. Podczas ostatniego spotkania tematem numer jeden były ceny żywności. Jak zauważają członkowie grupy, krótkoterminowo Niemców nie dotkną drastyczne podwyżki. W perspektywie długoterminowej scenariusz jest znacznie mniej przewidywalny.

Do dyskusji włączyli się czołowi politycy. Jens Spahn przyznał w wywiadzie prasowym, że w ramach większego pakietu osłonowego „doskonale wyobraża sobie” obniżenie VAT na podstawowe produkty do zera. Podobne sugestie padły wcześniej ze strony kanclerza Friedrich Merz, który w Bundestagu nie wykluczył takiego rozwiązania jako wsparcia dla gospodarstw o najniższych dochodach. Dziś większość towarów objęta jest stawką 19%, a żywność — obniżoną do 7%.

Od 2020 roku ceny żywności w Niemczech wzrosły o ponad 30 %

Głos zabrały również organizacje konsumenckie. Ramona Pop z federacji vzbv przypomniała, że od 2020 roku ceny żywności w Niemczech wzrosły już o ponad 30 procent. Jej zdaniem wojna może stać się kolejnym pretekstem do podwyżek, nawet jeśli realne koszty produkcji nie wzrosną proporcjonalnie. Dlatego poza obniżką VAT postuluje także utworzenie niezależnego obserwatorium cen, które zwiększyłoby przejrzystość rynku.
Przeczytaj także: Rząd rozważa podniesienie VAT. Ta decyzja uderzy w Niemców

Na razie grupa zadaniowa nie podjęła żadnych decyzji. Politycy podkreślają jednak, że Niemcy nie mają dziś problemu z dostępnością towarów, lecz z ich ceną. Jak podaje sueddeutsche.de, jeśli konflikt się przedłuży, a kluczowe szlaki transportowe, takie jak cieśnina Ormuz, pozostaną zablokowane, rząd ma być gotowy na szybkie działania. W grę wchodzą również inne rozwiązania: obniżki podatków od energii, wsparcie dla osób dojeżdżających do pracy czy interwencje na rynku paliw. Decydujące analizy mają być gotowe w najbliższych tygodniach.