Podatek od plastiku w Niemczech: Niemcy szykują się do wprowadzenia krajowej opłaty za opakowania z tworzyw sztucznych. Decyzja wpisana do założeń budżetu federalnego na 2027 rok ma przenieść koszt unijnej daniny z podatników na producentów i importerów plastiku. W praktyce oznacza to jedno: firmy najpewniej przerzucą nowe obciążenia na klientów.
Podatek od plastiku w Niemczech: ta zmiana uderzy w ceny produktów
Tło sprawy sięga 2021 roku, gdy Unia Europejska wprowadziła opłatę 0,80 euro za każdy kilogram nienadających się do recyklingu opakowań z plastiku. Do tej pory Niemcy pokrywały tę kwotę z budżetu państwa. Teraz rząd chce, by płacili ci, którzy wprowadzają plastik na rynek. Za zmianą stoi m.in. minister finansów Lars Klingbeil, który szuka sposobów na domknięcie luki budżetowej. Rocznie chodzi o około 1,4 miliarda euro.
Choć mówimy o stawce zaledwie 80 centów za kilogram plastiku, odczujemy to podczas codziennych zakupów. Wspomniana ilość plastiku to ok. 80–100 jednorazowych kubków lub 60 plastikowych torebek. Droższe mogą stać się jogurty, wędliny w folii, kawa na wynos czy opakowania dań gotowych. Szacunkowo mówi się o kilku euro miesięcznie więcej na gospodarstwo domowe.
Eksperci ostrzegają przed „ekologiczną pułapką”
Kluczowe pytanie brzmi: czy ten podatek rzeczywiście pomoże środowisku? Jak podaje focus.de, Umweltbundesamt ostrzega, że firmy mogą zacząć uciekać w materiały „na papierze” nieplastikowe, takie jak aluminium czy papier powlekany plastikiem. W efekcie recykling stanie się trudniejszym procesem, a tym samym nie przyniesie to żadnej realnej korzyści dla klimatu. Podobne obawy zgłasza branża tworzyw sztucznych, wskazując, że potrzebne są zachęty do projektowania opakowań nadających się do recyklingu, a nie kara za sam materiał.
Lekcja z zagranicy: Hiszpania i Wielka Brytania
Hiszpania wprowadziła własny podatek 0,45 euro/kg w 2023 roku. Przyniósł setki milionów euro, ale jego wpływ ekologiczny pozostaje niejasny. Za to Wielka Brytania obrała inną drogę. Tam opodatkowane są tylko opakowania zawierające mniej niż 30% plastiku z recyklingu, w związku z czym ponad połowa opakowań na rynku spełnia już normy recyklingowe.
Przeczytaj także: Koniec ery plastikowych butelek. Unia Europejska wprowadza nowe regulacje
Rządowy kierunek jest jasny: opłata za plastik trafi do firm. Pytania dotyczą szczegółów. Czy system będzie neutralny materiałowo? Czy małe biznesy unikną biurokracji? I czy pieniądze faktycznie zasilą infrastrukturę recyklingu, czy po prostu załatają budżet? Projekt budżetu z zapisami o opłacie ma zostać przyjęty na początku lipca 2026 roku. Od konstrukcji przepisów zależy, czy będzie to realny krok dla środowiska, czy tylko nowy koszt doliczany przy kasie.