Niemcy zmieniają ustawę o obywatelstwie – Zmiana dotyczy tysięcy cudzoziemców, którzy planowali ubiegać się o obywatelstwo po ze względu na zameldowanie w Niemczech. Nowe przepisy budzą emocje zarówno wśród polityków, jak i organizacji społecznych. Jedni mówią o konieczności „wzmocnienia integracji”, inni ostrzegają przed utratą atrakcyjności Niemiec dla pracowników z zagranicy. Bundestag właśnie podjął decyzję. Odwraca ona kierunek wcześniejszych reform.
Niemcy zmieniają ustawę o obywatelstwie
W Niemczech naturalizacja będzie możliwa dopiero po co najmniej pięciu latach pobytu w kraju. Bundestag zdecydował o zniesieniu przepisu. Pozwalał on cudzoziemcom wyjątkowo dobrze zintegrowanym z niemieckim społeczeństwem ubiegać się o paszport już po trzech latach.
Nowe przepisy cofają reformę przyjętą przez poprzedni rząd w 2024 roku. Miała ona ułatwić integrację imigrantów i przyciągnąć wykwalifikowanych pracowników. Teraz, zgodnie z decyzją parlamentu, szybsza ścieżka obywatelstwa przestanie obowiązywać. Dziennik „Tagesschau” opublikował dane, które pokazują, ile osób korzystało z możliwości otrzymania niemieckiego paszportu w trybie przyśpieszonym. Przeczytaj także: Powiat w Niemczech wprowadza obowiązkową pracę dla cudzoziemców na zasiłkach. Stawka mniej niż 1 euro za godzinę Dalsza część artykułu poniżej
Politycy podzieleni w sprawie reformy
Nowy minister spraw wewnętrznych Alexander Dobrindt uzasadnia decyzję słowami: – Niemiecki paszport powinien być ukoronowaniem udanej integracji, a nie zachętą do migracji.
Zdaniem ministra, wcześniejsze przepisy były „błędnym sygnałem”. Prowadziły one do nieporozumień i podziałów.
Zupełnie inaczej reformę oceniają partie opozycyjne. Posłanka Zielonych Filiz Polat nazwała decyzję Bundestagu „krótkowzroczną i niesprawiedliwą”. Jej zdaniem osoby, które spełniają wysokie wymagania integracyjne, powinny mieć możliwość wcześniejszego uzyskania obywatelstwa. Z kolei Lewica oskarża rządzącą koalicję o „ustępstwa wobec populistów” i osłabianie społecznej spójności.
Przeczytaj także: Niemcy szykują surowe prawo: 10-letni zakaz uzyskiwania obywatelstwa za oszustwo na egzaminie Dalsza część artykułu poniżej
Tylko nieliczni skorzystali z przyspieszonej ścieżki
Z przyspieszonej procedury naturalizacji skorzystało niewielu cudzoziemców w Niemczech. Wynika z danych zebranych w lipcu 2025 roku przez redakcję ARD wśród właściwych ministerstw krajowych. Od momentu wprowadzenia nowych przepisów w Berlinie obywatelstwo po trzech latach pobytu uzyskało 573 osoby. Stanowi to zaledwie 1,02 procent wszystkich przypadków naturalizacji. Jak poinformowała berlińska administracja senacka, w 2025 roku odsetek osób, które uzyskały obywatelstwo w trybie przyspieszonym, znacznie spadł w porównaniu z rokiem poprzednim. „To pokazuje niewielkie praktyczne znaczenie tego przepisu” – podkreślono w komunikacie.
W Bawarii odsetek był jeszcze niższy. Do końca kwietnia obywatelstwo po trzech latach otrzymało 78 osób. To odpowiada około 0,14 procenta wszystkich naturalizacji. W Badenii-Wirtembergii w 2024 roku odnotowano 16 takich przypadków. Dane za 2025 rok nie są jeszcze dostępne. Przeczytaj także: Największa podwyżka płacy minimalnej w historii Niemiec. Oto, ile będzie można zarobić od stycznia 2026 Dalsza część artykułu poniżej
Obawy o skutki dla rynku pracy
Decyzję Bundestagu skrytykowała także Diakonie Deutschland, organizacja wspierająca integrację cudzoziemców. Jej przedstawicielka, Elke Ronneberger, cytowana przez „Tagesschau”, ostrzegła, że cofnięcie reformy może zaszkodzić niemieckiemu rynkowi pracy. – Niemcy potrzebują rąk do pracy. Jeśli integracja jest karana biurokracją, a nie nagradzana, wykwalifikowani pracownicy wybiorą inne kraje.
Podobnego zdania jest ekonomista Martin Werding, który uważa, że możliwość szybszego uzyskania obywatelstwa to ważny element skutecznej polityki migracyjnej. Jest to szczególnie istotne w starzejącym się społeczeństwie. Przeczytaj także: Nowe przepisy wstrząsną Niemcami: Nadchodzą ogromne zmiany w zasiłkach, emeryturach i transporcie
Co pozostaje bez zmian?
Zgodnie z nowymi przepisami, podwójne obywatelstwo wciąż będzie możliwe. Oznacza to, że cudzoziemcy nie będą musieli rezygnować ze swojego dotychczasowego paszportu, jeśli zdecydują się na naturalizację w Niemczech.