Koniec kontroli na granicy z Niemcami? Choć rząd federalny właśnie przedłużył je do września, minister spraw wewnętrznych Brandenburgii René Wilke (SPD) publicznie domaga się konkretnego planu ich zakończenia. „Przygotowania trzeba rozpocząć już teraz” – mówi były burmistrz przygranicznego Frankfurtu nad Odrą. Czy to początek odwrotu od polityki zamkniętych granic?
Koniec kontroli na granicy z Niemcami?
Minister spraw wewnętrznych Brandenburgii René Wilke powiedział w rozmowie z „Märkische Allgemeine”, że domaga się od rządu federalnego, aby opracował scenariusz wyjścia z kontroli granicznych. Przypomniał o tzw. Wspólnym Europejskim Systemie Azylowym (GEAS), który państwa członkowskie UE muszą wdrożyć do połowy tego roku.
„Nie wolno zmarnować szansy, jaką daje ten nowy system” – podkreślił Wilke.
Nowe unijne przepisy przewidują m.in., że osoby ubiegające się o azyl, których wskaźnik ochrony w UE wynosi poniżej 20 procent, przejdą procedurę na zewnętrznych granicach Unii. W razie odmowy zostaną deportowane bezpośrednio stamtąd. System zakłada także przyspieszenie procedur azylowych oraz sprawiedliwszy mechanizm rozdziału uchodźców między państwa członkowskie.
Dobrindt przedłuża kontrole do września
Tymczasem minister spraw wewnętrznych Niemiec Alexander Dobrindt (CSU) podjął decyzję o przedłużeniu kontroli na wszystkich niemieckich granicach lądowych co najmniej do września 2026 roku. Jego resort poinformował Komisję Europejską, że kontrole wprowadzone tymczasowo i wielokrotnie przedłużane nie zakończą się 15 marca, jak wcześniej planowano. Przeczytaj także: Niemcy zawieszają układ z Schengen. Ważny komunikat dla podróżujących
Kontrole w strefie Schengen – krótka historia
Kontrole graniczne w strefie Schengen są co do zasady zakazane. Przepisy dopuszczają jednak ich tymczasowe przywrócenie ze względów bezpieczeństwa – państwa członkowskie mogą je wprowadzać, a następnie wielokrotnie przedłużać. Niemcy korzystają z tej możliwości coraz szerzej – przypomina „Tagesspiegel”:
- Od 2015 roku – stałe kontrole na granicy z Austrią.
- Od października 2023 – kontrole na granicach z Polską, Czechami i Szwajcarią (zarządziła je ówczesna minister Nancy Faeser z SPD).
- Od września 2024 – kontrole rozszerzono na granice z Danią, Francją, Belgią, Luksemburgiem i Holandią.
Tym samym Niemcy kontrolują dziś wszystkie dziewięć granic lądowych – sytuacja bezprecedensowa w historii strefy Schengen. Kontrole dają się szczególnie we znaki pracownikom transgranicznym, firmom i handlowcom, dla których codzienne przekraczanie granicy stało się źródłem opóźnień i utrudnień.