Zwolnienie lekarskie nie zawsze oznacza, że sprawa kończy się na wizycie u lekarza i pozostaniu w domu. W określonych sytuacjach może pojawić się jeszcze jedna instytucja, która sprawdzi, czy pracownik rzeczywiście jest niezdolny do pracy. Dla wielu osób pismo z kasy chorych w tej sprawie może być zaskoczeniem i budzić sporo obaw. Co dokładnie dzieje się, gdy Medizinischer Dienst zaczyna sprawdzać zwolnienie lekarskie?
Niemcy sprawdzają zwolnienia lekarskie
Medizinischer Dienst, często określany skrótem MD, jest instytucją, która może zostać poproszona przez niemiecką kasę chorych o ocenę, czy dana osoba rzeczywiście jest niezdolna do pracy, czyli arbeitsunfähig. Kasa chorych może zainteresować się sprawą przede wszystkim wtedy, gdy pracownik długo przebywa na zwolnieniu lekarskim albo często korzysta z krótkich okresów niezdolności do pracy. Szczególnej uwagi może wymagać również sytuacja, w której istnieją wątpliwości dotyczące dalszej wypłaty Krankengeld, czyli zasiłku chorobowego.
W praktyce kontrola nie musi oznaczać wizyty w gabinecie. Najczęściej Medizinischer Dienst analizuje dokumentację medyczną. Jeżeli znajdujące się w niej informacje nie wystarczają do wydania opinii, możliwy jest również kontakt telefoniczny z pacjentem. Dopiero gdy nadal brakuje wystarczających informacji, pracownik może zostać wezwany na osobiste badanie.
To ważna informacja dla osób, które obawiają się listu z kasy chorych. Wezwanie do Medizinischer Dienst nie oznacza automatycznie, że zwolnienie zostanie zakwestionowane.
Przeczytaj także: Ważny termin dla najemców w Niemczech. Te urządzenia muszą zniknąć do końca roku
Według danych przytoczonych w materiale, w 2024 roku zdecydowana większość rekomendacji MD kończyła się stwierdzeniem, że pacjent nadal jest niezdolny do pracy. Oznacza to, że Krankengeld lub inne świadczenia związane z chorobą mogą być dalej wypłacane.
W części przypadków MD może jednak uznać, że niezdolność do pracy ma charakter trwały. W takiej sytuacji kasa chorych może skierować ubezpieczonego w stronę rehabilitacji. W określonych przypadkach dalsza procedura może prowadzić również do ubiegania się o rentę z tytułu niezdolności do pracy, czyli Erwerbsminderungsrente.
Najrzadziej MD stwierdza, że osoba jest już zdolna do pracy. Wtedy sytuacja staje się znacznie poważniejsza dla pracownika.
Co się dzieje, gdy Medizinischer Dienst uzna pracownika za zdolnego do pracy?
Jeżeli Medizinischer Dienst stwierdzi zdolność do pracy, może dojść do zakończenia wypłaty Krankengeld. Pracownik powinien wówczas ponownie pojawić się w pracy. Nie oznacza to jednak, że opinia MD zamyka drogę do dalszego dochodzenia swoich praw. Pracownik nie może wprawdzie bezpośrednio zaskarżyć samego medycznego orzeczenia MD, ale może zakwestionować decyzję wydaną przez Krankenkasse. W zależności od sytuacji możliwy jest sprzeciw, czyli Widerspruch, a następnie także droga sądowa.
W takiej sytuacji szczególnie ważny jest kontakt z lekarzem prowadzącym. Jeżeli lekarz uważa, że pacjent nadal nie jest zdolny do pracy, powinien przedstawić odpowiednią dokumentację medyczną. W praktyce problem może polegać na tym, że podczas pierwszej oceny MD nie dysponuje pełnym obrazem stanu zdrowia pacjenta.
Dlatego osoby, którym kasa chorych odmawia dalszego wypłacania świadczenia, powinny dokładnie sprawdzić otrzymaną decyzję. Nie należy również ignorować kolejnych terminów ani pism z urzędu czy kasy chorych.
Jeżeli po zakończeniu świadczenia chorobowego pracownik nadal pozostaje bez pracy z powodu stanu zdrowia, w określonych sytuacjach może mieć znaczenie również Arbeitslosengeld I, czyli zasiłek dla bezrobotnych. Zastosowanie mogą mieć tutaj szczególne przepisy dotyczące osób, które są nadal chore, ale utraciły prawo do Krankengeld.
Pracodawca może mieć wpływ na kontrolę zwolnienia
Wątpliwości dotyczące zwolnienia lekarskiego w Niemczech mogą pojawić się nie tylko po stronie kasy chorych. Również pracodawca może zwrócić się do Krankenkasse z prośbą o sprawdzenie zasadności niezdolności pracownika do pracy.
Nie oznacza to jednak, że szef może samodzielnie zdecydować, iż pracownik jest zdolny do pracy. To Krankenkasse podejmuje decyzję o zleceniu odpowiedniej oceny, a następnie może skorzystać z opinii Medizinischer Dienst.
Sytuacja może być szczególnie trudna, gdy między pracownikiem a pracodawcą już wcześniej pojawiały się konflikty. Jeżeli MD uzna pracownika za zdolnego do pracy, dalsze niepojawianie się w firmie może zostać potraktowane jako odmowa wykonywania pracy. W skrajnych przypadkach może to prowadzić nawet do zwolnienia dyscyplinarnego, informuje spiegel.de.
Pracodawca może również próbować podważać wiarygodność choroby. Jeżeli pojawią się zarzuty dotyczące fikcyjnego zwolnienia lekarskiego, konsekwencje mogą być poważniejsze i obejmować upomnienie, wypowiedzenie, a w szczególnych przypadkach nawet zwolnienie bez wypowiedzenia.
Dlatego po otrzymaniu decyzji o zakończeniu niezdolności do pracy nie warto po prostu przestać reagować. Jeżeli pracownik uważa, że nadal jest chory, powinien skonsultować się z lekarzem i możliwie szybko sprawdzić możliwości prawne.
Jeżeli natomiast pracodawca wręczy fristlose Kündigung, czyli zwolnienie dyscyplinarne bez zachowania okresu wypowiedzenia, bardzo istotny jest termin na wniesienie Kündigungsschutzklage, czyli pozwu przeciwko zwolnieniu. Co do zasady wynosi on trzy tygodnie od otrzymania wypowiedzenia.
Nawet jeżeli spór dotyczący opinii Medizinischer Dienst nadal trwa, pozew przeciwko wypowiedzeniu może mieć znaczenie. W niektórych przypadkach celem nie musi być powrót do pracy. Pracownik może dążyć między innymi do zakwestionowania trybu rozwiązania umowy i uzyskania korzystniejszego zakończenia stosunku pracy.
Najważniejsze jest więc to, aby nie ignorować pisma z Krankenkasse ani wezwania do Medizinischer Dienst. Sama kontrola nie oznacza, że pracownik zrobił coś nieprawidłowego. Jeżeli jednak MD uzna, że nie ma już podstaw do niezdolności do pracy, trzeba działać szybko, ponieważ decyzja może mieć wpływ zarówno na Krankengeld, jak i na stosunek pracy.