W tym roku zbiory ziemniaków w Niemczech były jeszcze zadowalające, jednak rolnicy z coraz większym niepokojem patrzą w przyszłość. Na horyzoncie pojawiło się bowiem zagrożenie, które może doprowadzić do drastycznych strat w rolnictwie i poważnie uderzyć w bezpieczeństwo żywnościowe Europy.
Zwierzę zagrażające uprawom w Europie
Chodzi o inwazyjnego owada, który od lat 90. stopniowo przesuwa się z południa kontynentu w stronę północy. Naukowcy wskazują, że winne są zmiany klimatyczne, sprzyjające jego szybkiemu rozwojowi i ekspansji. W Niemczech owad dotarł już do południowych regionów i zagraża przede wszystkim uprawom ziemniaków, buraków oraz warzyw.
Przeczytaj także: Koniec z wyjazdami na zakupy do Niemiec. Sąsiedni kraj prowadzi kontrole na granicy i wlepia kary
To szilfowa cykada szklanoskrzydła (Hyalesthes obsoletus). Choć mierzy zaledwie kilka milimetrów, jej skutki dla rolnictwa mogą być katastrofalne. Żywi się sokiem roślinnym, a przy tym przenosi groźne bakterie fitopatogeniczne, które prowadzą do gnicia i całkowitego zniszczenia plonów. Eksperci ostrzegają, że szkody mogą sięgać nawet 100 procent zbiorów.
Niemcy reagują alarmem
Niemiecki minister rolnictwa Alois Rainer (CSU) podkreślił podczas prezentacji raportu plonów 2025 w Berlinie, że sytuacja staje się krytyczna. – „Nie możemy pozwolić sobie na dalsze rozprzestrzenianie się tego szkodnika. To kwestia bezpieczeństwa żywnościowego całej Europy” – zaznaczył.
W samych Niemczech problem dotyczy już ponad 100 tysięcy hektarów upraw ziemniaków i buraków. Szczególnie zagrożona jest Bawaria, gdzie straty w kolejnych latach mogą wynieść nawet 50 procent zbiorów, podaje t-online.de.
Walka z cykadą – na razie bezskuteczna
Rolnicy i naukowcy szukają sposobów, by powstrzymać ekspansję owada. Sprawdzają się m.in. zmiany płodozmianu – unikanie sadzenia ziemniaków czy buraków po zbożach ozimych ogranicza liczebność larw, które żyją w glebie. Rozważane są także specjalne środki ochrony roślin, ale na ten moment nie ma w pełni skutecznego rozwiązania.
Równolegle prowadzone są badania w instytutach rolniczych, finansowane z budżetu państwa. W samym 2024 roku na projekty dotyczące cykady przeznaczono ponad dwa miliony euro.
Czy Europie grozi kryzys żywnościowy?
Rolnicy nie mają złudzeń – jeśli owad opanuje większą część kontynentu, konsekwencje będą dramatyczne. – „Jeśli cała Europa zostanie zaatakowana, staniemy przed poważnym kryzysem żywnościowym” – ostrzegł Christian Lang, szef Związku Plantatorów Buraka Cukrowego Hesji i Palatynatu.
Na razie tegoroczne zbiory ziemniaków w Bawarii były jeszcze udane – z pól zebrano około 12,6 miliona ton. Ale nikt nie ma pewności, czy w kolejnych latach plony nie zostaną drastycznie obniżone.
Jedno jest pewne – szilfowa cykada szklanoskrzydła stała się nowym, realnym zagrożeniem dla europejskiego rolnictwa. Jeśli nie uda się jej powstrzymać, skutki odczujemy wszyscy – od rolników po konsumentów.